Przejdź do głównej zawartości

Posty

Wyświetlam posty z etykietą Adam Mickiewicz

Dokąd na wakacje? Może... w stronę stepów akermańskich.

Jeśli podróżowanie po tych samych kurortach już nie wystarcza, a przeglądanie kolejnych katalogów pokazujących te same zdjęcia plaż i mórz już nudzi, to czas (najwyższy!), by poszukać inspiracji dla wakacyjnej podróży w... poezji! Otóż każda książka - cienka czy gruba, dobra czy kiepska - zabiera czytelnika w podróż po odległych morzach i lądach. Tak samo jest z krajobrazem malowanym słowem, ukazującym liryczną stronę widoków. Czasem zachwyt nad pięknem panoram przysłania to, co najważniejsze, a poezja, wykorzystując swój liryczny arsenał, potrafi subtelnie zwrócić uwagę na hierarchię wartości w chaosie, skłonić do refleksji... Zaczynamy podróż. Kierunek: stepy akermańskie i Krym. Adam Mickiewicz, Sonety krymskie Jak poeta przedstawia stepy, góry i miasta położone na Krymie? "Katalog turystyczny" Mickiewicza, a trzeba dodać że poeta opuszczał Litwę ze świadomością braku powrotu do ukochanej ojczyzny - przyda się ta informacja do interpretacji sonetów - zaczyna się mal...

Czy "Pan Tadeusz" słusznie zwany jest epopeją narodową?

Adam Mickiewicz pewnie się w grobie przewraca na dźwięk wyrażenia "epopeja narodowa". Dlaczego? Z prostej przyczyny - wielowersowe dzieło w zamierzeniu nie miało być żadnym dziełem narodowym. Ponieważ tradycja usankcjonowała czytanie "Pana Tadeusza", wzdychając od czasu do czasu za tamtymi arkadyjskimi czasami, kładąc nacisk na "gadżety" patriotyczne rozmieszczone w Soplicowie, to - z wielką szkodą dla utworu - mało kto zatrzymuje się nad innymi aspektami przeogromnego dziełka. A kryje się w nim tyle... uroku i dowcipu. Adam Mickiewicz, Pan Tadeusz Praca nad pisaniem "Pana Tadeusza" szła Mickiewiczowi błyskawicznie, przynajmniej z początku. Ale pisałam o tym wcześniej. Autor, który już wówczas uchodził za żywą legendę, cieszył się niekończącą się weną i informował o pracy nad tekstem o polskiej wsi, o polskim zaścianku, swoich przyjaciół z niekłamaną gorliwością. Sam nie wiedział, dokąd zaprowadzi go to "sielskie poema" - jak...

Adam Mickiewicz - epilog, część VI

Życie rodzinne i akademickie W 1834 roku żeni się z Celiną z Szymanowskich, którą dość dobrze znał z Petersburga, a to za sprawą wielkiej przyjaźni z jej matką - Marią, słynną pianistką. W dzień ślubu Mickiewicz spóźnił się kilka godzin, albowiem zapomniał klucza od domu. Pobiegł do swego przyjaciela i jednocześnie drużby. Przejął od niego frak i w czasie przebierania namacał w marynarce... tak, właśnie to... klucz od własnego mieszkania. Za późno już było na powrót do domu i powtórne przebieranie. W końcu Mickiewicz trafił na miejsce, na ślubny kobierzec i wypowiedział sakramentalne: "Tak". Celina musiała mieć anielską cierpliwość. Z drugiej jednak strony Mickiewicz słynął ze swojego gapiostwa. Rodzina, niestety, powiększa się odwrotnie proporcjonalnie do zarobków (Celina urodziła sześcioro dzieci!), a tych było coraz mniej. Odbiło się to i na zdrowiu żony, która popadała w obłęd, a Mickiewicz, co już wielokrotnie sugerował: "chorych nie lubił". Musiał więc p...

Pan Mickiewicz i "Pan Tadeusz" część V

"Obrałem sobie za cel potrzebę i wolę narodu polskiego rozpoznawać w jego historii, w jego mniemaniach". Tak kończy się Mickiewicz-prekursor romantyzmu polskiego, wielbiciel Byrona i Goethego, piewca indywidualizmu. To nie jednostka ocali lud, to lud ocali jednostki. Zbiorowość to skarbnica tradycji, języka, kultury. To głos prawdy. Tą przemianą Mickiewicz rozpoczyna etap potyczek politycznych, swojej społecznikowskiej działalności. Adam Mickiewicz - polityk rozczarowany, społecznik uciszany W swojej polityzującej twórczości Mickiewicz pisał o zagrożeniach zcudzoziemczeniem Polaków. W tym celu zgłosił potrzebę otwarcia biblioteki emigracyjnej w Paryżu. Nie bał się pisać kontrowersyjnych odezw o notorycznym rabowaniu skarbów narodowych Polski przez Rosjan, pisze wprost o tym, że położenie geograficzne Polski powinno być czymś w rodzaju muru chroniącego przed barbarzyńskim Wschodem. "Przewiduję, że mnie o szaleństwo obwinią" - pisał do przyjaciół. I miał rację...

Adam Mickiewicz - losy niedoszłego powstańca i permanentnego pielgrzyma cz. IV

Ponoć wyrzekł: " Nieszczęście ", gdy usłyszał o klęsce powstania listopadowego. Ale sam nie zrobił nic... Hibernacja trwała ok. pięciu miesięcy, kiedy poeta wyruszył do Paryża, oczekując cudu ze strony polskiej emigracji oraz francuskich polityków. Pisze proroczy wiersz " Do Matki Polki ", który na wiele lat stanie się sztandarowym stereotypem matki w kulturze polskiej. Mickiewicz zachowywał się, jakby chciał a nie mógł jednocześnie wziąć udziału w powstaniu listopadowym. Jego chorowity przyjaciel - Stefan Garczyński - rzucił wszystko i pojechał walczyć. Jego kaleki brat Franciszek zapomniał o sobie i też... poszedł walczyć. Na szczęście spotkał brata w Poznańskiem i od niego usłyszał: " A słowo ciałem się stało, a Wallenrod - Belwederem ". Tylko gdzie był autor " Wallenroda" ? Gdzie był przewodnik duchowy młodych powstańców? Adam Mickiewicz i niedokończona historia powstańca Faktycznie można tak powiedzieć o Mickiewiczu jako powstańcy. ...

Adam Mickiewicz na Zachodzie część III

Jak Mickiewicz ocenił okres rosyjski? Nader przychylnie - dorósł, zmądrzał, oprzytomniał z młodzieńczych zapałów, uświadomił sobie wiele ważnych spraw, zwłaszcza to, że jako poeta powinien wyrażać wolę narodu, wspierać swój naród. Aż sam się dziwił, że " Życie moje płynie jednostajnie i ledwie nie powiem: szczęśliwie... Spokojność, swoboda myśli (...). Niekiedy przyjemna zabawa, nigdy gwałtownych wzruszeń namiętnych (...)... Charakter mój wyrównał się i uspokoił ." Przyjaciele nie mogli mu tak łatwo wybaczyć tej duchowej "przemiany". Ale jednak Mickiewiczem nie do końca "targał" wewnętrzny spokój, raczej dojrzałość, na sumę której składały się zniechęcenie polityką, hipokryzja salonowa, wyobcowanie i brak miłości. Dlatego też wyrusza w podróż po Zachodzie, podróż która powinna "poruszyć" nim na nowo... może przywrócić schowanego w nim romantyka? W stronę Zachodu - " Powinienby nastąpić rozdział sentymentalny " Od 1829, przez cały...

Adam Mickiewicz - Okres rosyjski pielgrzyma poety część II

Adam Mickiewicz wyjeżdża, co prawda bez pośpiechu, ale na zawsze z Litwy, swej ojczystej ziemi, tracąc kontakt z Marylą, niektórymi przyjaciółmi i braćmi. Najpierw jednak zostaje "przyłapany" na rozpowszechnianiu idei narodowowyzwoleńczych (!), na podżeganiu do buntu młodych Polaków i Litwinów, innymi słowy - jego filomacka i filarecka przeszłość nie podoba się władzom rosyjskim (czytaj: Nowosilcowowi). Jak wyglądała niewola naszego narodowego wieszcza? Jak płynął mu czas na przymusowej pielgrzymce po Europie i Wschodzie? O tym w niniejszym poście. Życie pielgrzyma Z 23 na 24 października 1823 Nowosilcow - mocno pałający nienawiścią do Polaków - łapie w sidła czołowych przedstawicieli oświaty, elitę i rozpaloną patriotyzmem młodzież. Również i Mickiewicz z filomatami - Zanem, Malewskim i in. - zostaje osadzony w więzieniu, czyli klasztorze bazylianów w Wilnie. Do dziś dochowała się cela, w której siedział Mickiewicz, tzw. cela Konrada. Czy cierpieli katusze? Raczej nie...

Adam Mickiewicz - wiek sielski, anielski część I

Adam Mickiewicz przyszedł na świat 24 grudnia 1798 roku w Zaosiu niedaleko Nowogródka. Wypadałoby wspomnieć, że obie miejscowości znajdują się na terenie obecnej Litwy, także i z tym krajem - jego kulturą, jego tradycjami -  była związana twórczość młodzieńcza polskiego narodowego wieszcza. W związku z Dniem Poezji - Biografia Najgenialniejszego Mistrza poezji polskiej w odcinkach Wiek sielski anielski - młodość Adama Mickiewicza Czołowy reprezentant polskiego romantyzmu był drugim synem (po Franciszku) pana Mikołaja i Barbary z Malinowskich, ale nie ostatnim. Młodsi bracia Adama nosili imiona Aleksander i Jerzy (ten niestety zmarł w wieku dziecięcym). Mały Adam był bardzo chorowitym dzieckiem. Było kilka takich momentów, które można by było nazwać cudem (to zostało uwiecznione w "Panu Tadeuszu") - ciężkie choroby, wypadnięcie z okna... oj było o co się modlić do Matki, co w Ostrej świeci bramie... Ojciec, pan Mickiewicz, należał do szlachty herbu Poraj, lecz zu...

Dramat o wywoływaniu duchów

Adam Mickiewicz, Dziady cz. II Na koniec miesiąca dramatu przedstawiam Mickiewiczowskie "Dziady" cz. II. Wystawienie tejże sztuki wywołało nie lada kontrowersje w 1968 roku. Dlaczego temat o wywoływaniu duchów na uroczystości zwanej dziadami wywołał tyle szumu? Po pierwsze: Dramat Mickiewicza składa się (oficjalnie) z trzech części: II i IV (napisanej mniej więcej w tym samym czasie) oraz III (stworzonej 10 lat później). Co z częścią I? Istnieje  pod roboczym tytułem "Widowisko", ale jest niedopracowana. Stwarza ona pozór notatek, niespojonych z całością fragmentów wyjętych z już napisanych części. Stąd też większość znawców twórczości Mickiewicza nie uznaje jej jako samoistnej (ważnej) części dramatu. Co łączy poszczególne części? Motyw dziadów - obrzędu, podczas którego przywołuje się duchy, aby im pomóc skrócić męki w czyśćcu i wysłuchać przestróg. Motyw miłości, nie tylko tej do bliźniego. Główny bohater. Po drugie: Ów bohater, który zmienia ...